آموزش قدم‌به‌قدمتازه‌کار۴ دقیقه مطالعه۱۵ شهریور ۱۴۰۵

نسبت قهوه به آب: قانون ۱ به ۱۶ و وقتی باید بشکنیش

با ماشین‌حساب زنده نسبت درست هر روش رو پیدا کن، بفهم «قوی» و «غلیظ» یکی نیستن، و با ترازو قهوه‌ای بساز که هر روز یه‌جوره: جدول نسبت‌ها، تمرین و استثناها.

ترازوی دیجیتال زیر دریپر V60 در حال وزن‌کردن آب

نسبت قهوه به آب یعنی به ازای هر گرم قهوه چند گرم آب می‌ریزی. ۱ به ۱۶ نقطه‌ی شروع دمی‌هاست: ۱۵ گرم قهوه، ۲۴۰ گرم آب. اسپرسو ۱ به ۲ و کلدبرو حدود ۱ به ۸. همین یه عدد، نصف مشکل «چرا قهوه‌م هر روز یه‌جوریه» رو حل می‌کنه، چون بدون نسبت ثابت هیچ‌کدوم از متغیرهای دیگه (آسیاب، دما، زمان) معنی ندارن. با یه ترازوی ساده و این جدول، قهوه‌ت از فردا تکرارپذیر می‌شه.

ماشین‌حساب دم‌آوری — V60حساب کن

نسبت پیشنهادی هر روش

روشنسبتمثالنکته
V60 / کمکس / کالیتا۱ به ۱۵ تا ۱۷۱۵ گرم → ۲۴۰ گرم آبرُست روشن ۱ به ۱۷
قهوه‌ساز فیلتری۱ به ۱۵ تا ۱۶۶۰ گرم → ۱ لیتراستاندارد SCA
فرنچ‌پرس۱ به ۱۲ تا ۱۵۳۰ گرم → ۴۰۰ گرم آبتفاله کمی آب نگه می‌داره
ایروپرس۱ به ۱۲ تا ۱۴۱۵ گرم → ۲۰۰ گرم آبدستور غلیظ ۱ به ۶ + آب
موکاپاتسبد رو پر کن؛ نسبت رو مخزن تعیین می‌کنه۱۸ گرم برای ۳ فنجان (حدود ۱ به ۷)فشار نده
اسپرسو۱ به ۲۱۸ گرم → ۳۶ گرم شاتریسترتو ۱ به ۱.۵، لونگو ۱ به ۳
قهوه‌ی ترک۱ به ۱۰۷ گرم → ۷۰ گرم آبیه قاشق سرپر برای هر فنجون
کلدبرو (کنسانتره)۱ به ۸۱۰۰ گرم → ۸۰۰ گرم آببا آب ۱ به ۱ رقیق کن

جدول سریع: چند نفر، چند گرم

نفر / فنجون ۲۴۰قهوه (۱ به ۱۶)آبقاشق غذاخوری سرپر
۱۱۵ گرم۲۴۰۲
۲۳۰ گرم۴۸۰۴
۳۴۵ گرم۷۲۰۶ تا ۷
۴ (قهوه‌ساز)۶۰ گرم۹۶۰۸ تا ۹
ماگ بزرگ ۳۵۰۲۲ گرم۳۵۰۳

قاشق فقط تا وقتی ترازو نخریدی؛ یه قاشق «سرپر» بسته به رُست و درجه‌ی آسیاب بین ۵ تا ۹ گرم فرق می‌کنه، یعنی همون قاشق می‌تونه ۱ به ۱۲ یا ۱ به ۲۰ بشه.

قوی یا غلیظ؟ دو تا چیز متفاوت

«غلیظ» به مقدار قهوه توی فنجون برمی‌گرده (نسبت کم‌تر) و «قوی» به میزان استخراج. قهوه‌ی رقیق ولی بیش‌استخراج، تلخه؛ قهوه‌ی غلیظ ولی کم‌استخراج، ترشه. اگه طعم رو دوست داری ولی کم‌رنگه، نسبت رو کم کن (۱ به ۱۴). اگه طعمش خودش مشکل داره، سراغ درجه‌ی آسیاب برو، نه نسبت. یه ترفند برای این‌که فرق این دو رو حس کنی: یه V60 با ۱ به ۱۶ و یکی با ۱ به ۱۳ با همون آسیاب دم کن؛ دومی پررنگ‌تره ولی «طعمش» همونه. حالا همون ۱ به ۱۶ رو با آسیاب دو درجه ریزتر دم کن؛ رنگ همونه ولی تلخ‌تر و سنگین‌تر شده. اولی غلظته، دومی استخراج.

چی می‌چشیمشکلراه‌حل
خوشمزه ولی آبکیغلظت کمنسبت ۱ به ۱۴
خوشمزه ولی زیادی سنگینغلظت زیادنسبت ۱ به ۱۷
تلخ و خشک، هر غلظتیاستخراج زیادآسیاب درشت‌تر یا آب خنک‌تر
ترش و تیز، هر غلظتیاستخراج کمآسیاب ریزتر یا آب داغ‌تر
هم آبکی هم ترشهر دواول آسیاب ریزتر، بعد نسبت

چطوری تمرین کنی

  1. مرحله ۱: وزن کن

    قهوه و آب رو با ترازو بسنج، نه با پیمانه. فنجون یا سرور رو روی ترازو بذار، صفر کن، قهوه بریز، دوباره صفر کن، آب رو تا عدد هدف بریز. ترازوی ۰.۱ گرمی لازم نیست؛ ۱ گرم کافیه.

    ۰۰:۳۰
  2. مرحله ۲: یه متغیر

    هر بار فقط نسبت یا فقط آسیاب رو عوض کن. دو تا رو با هم عوض کنی، نمی‌فهمی کدوم جواب داد. سه روز پشت سر هم با یه دانه، یه دما و یه آسیاب، فقط نسبت رو از ۱ به ۱۵ تا ۱ به ۱۷ ببر.

  3. مرحله ۳: یادداشت

    نسبت، زمان و طعم رو یه خط بنویس (نوت گوشی کافیه)؛ سه بار بعد قهوه‌ت ثابت می‌شه و با هر دانه‌ی جدید فقط یکی دو تنظیم لازم داری.

  4. مرحله ۴: ثابت کن

    نسبتی که دوست داشتی رو برای هر روش روی یه برچسب بنویس و به همون بچسب. از اینجا به بعد فقط آسیاب و دما رو تنظیم می‌کنی.

تایمر ۳ دقیقه‌ای V60۰۳:۰۰

کِی قانون رو بشکنی

  • رُست خیلی روشن: با ۱ به ۱۷ بازتر و شیرین‌تر می‌شه؛ غلیظ کردنش فقط ترشی رو زیاد می‌کنه.
  • رُست تیره: با ۱ به ۱۴ کم‌تر تلخ و شکلاتی‌تر؛ آب زیاد تلخی رو می‌کشه بیرون.
  • قهوه‌ی خیلی تازه (زیر ۵ روز از رُست): گاز زیادی داره و بلوم بیش‌تری می‌خواد؛ ۱۰ گرم آب اضافه برای بلوم حساب کن.
  • با شیر: یه درجه غلیظ‌تر دم کن تا شیر طعم رو نخوره؛ همین قاعده پشت لاته‌ی سرد آب‌پرتقال و هر لاته‌ی خونگی هست.
  • روی یخ: نصف آب رو یخ حساب کن (۱۵ گرم قهوه، ۱۲۰ آب داغ + ۱۲۰ یخ)؛ نتیجه‌ی نهایی ۱ به ۱۶ می‌مونه.
  • آب خیلی نرم یا سخت: نسبت جوابش نیست؛ دما و آب رو بخون.
  • ارتفاع بالا: آب زیر ۱۰۰ می‌جوشه، استخراج کم‌تر؛ ۱ به ۱۵ و آسیاب کمی ریزتر.

اگه بعد از ثابت کردن نسبت هنوز طعم درست نیست، مقصر یکی از سه متغیر دیگه‌ست؛ راهنمای عیب‌یابی طعم می‌گه کدوم.

قهوه‌های مناسب دمی این هفته

قهوه ۱۰۰٪ عربیکا
قهوه ۱۰۰٪ عربیکا

برزیل، کلمبیا · شسته · رُست متوسط

کارامل، شکلات شیری، پرتقال

۲۵۰گ1,230,000 تومان

492,000 تومان / هر ۱۰۰ گرم

این رو هم ببینماشین‌حساب دم‌آوریروش و مقدار رو بگو، بقیه‌ش با ماکتری گردن‌غازی و ترازوی قهوه: لازم است یا لوکس؟ راهنمای خریداین رو هم ببینکتری گردن‌غازی و ترازوی قهوه: لازم است یا لوکس؟ راهنمای خریدترازو و کتری: دو ابزاری که نسبت رو ممکن می‌کنن

سؤال‌های پرتکرار

ترازو ندارم؛ چی کار کنم؟
یه قاشق غذاخوری سرپر تقریباً ۷ گرم قهوه‌ی آسیاب‌شده‌ست. برای شروع کافیه، ولی اولین چیزی که بخری همون ترازوست؛ ترازوی آشپزخونه‌ی ۱ گرمی هم کار می‌کنه.
آب رو با میلی‌لیتر حساب کنم یا گرم؟
یکیه. ۱ میلی‌لیتر آب = ۱ گرم. با ترازو راحت‌تره چون فنجون رو هم همون‌جا صفر می‌کنی و لازم نیست پیمانه بشوری.
برای دو نفر نسبت عوض می‌شه؟
نه. نسبت ثابته، مقدار دو برابر می‌شه: ۳۰ گرم قهوه، ۴۸۰ گرم آب. فقط زمان دم یه کم بیش‌تر می‌شه و شاید یه درجه آسیاب درشت‌تر لازم بشه.
چرا ۱ به ۱۶ و نه ۱ به ۱۵؟
فرقش کمه؛ ۱ به ۱۶ کمی سبک‌تر و برای شروع بخشنده‌تره. اگه قهوه‌ی غلیظ‌تر دوست داری، ۱ به ۱۵ رو امتحان کن. استاندارد انجمن قهوه‌ی تخصصی بین ۱ به ۱۵ تا ۱ به ۱۸ رو «طلایی» می‌دونه.
آب جذب‌شده توی تفاله رو حساب کنم؟
هر گرم قهوه حدود ۲ گرم آب نگه می‌داره؛ از ۲۴۰ گرم آب، حدود ۲۱۰ توی فنجون می‌رسه. لازم نیست جبران کنی؛ نسبت‌های جدول همین رو در نظر گرفتن.
نویسندهنویسنده محتواانتشار ۱۵ شهریور ۱۴۰۵ · به‌روزرسانی ۳۰ شهریور ۱۴۰۵
مقایسه‌ی درجه‌های آسیاب قهوه از پودری تا خیلی درشت روی سطح سفیدبعدش این رو بخونراهنمای درجه آسیاب قهوه برای هر روش دم‌آوری۴ دقیقه مطالعه

این مقاله به دردت خورد؟

۰ نفر مفید دونستن

محصولای این مقاله